Πλαισιο λειτουργίας για μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ) – του Αντώνη Μπόζη, Ομάδα Υγείας του ΕΠΑΜ

Πλαισιο λειτουργίας για μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ)
του Αντώνη Μπόζη, [ Ομάδα Υγείας του ΕΠΑΜ ]

Μια τοποθέτηση της ομάδας υγείας σχετικά με τις ΜΚΟ σε μια ευνομούμενη πολιτεία κανονικά θα έπρεπε να περιττεύει. Στόχος της ομάδας μας είναι πρωτίστως να προτείνουμε ένα πραγματιστικό σχέδιο για μια μετάβαση σε ένα Δημόσιο Δωρεάν και Εθνικό Σύστημα Υγείας, Κοινωνικής Πρόνοιας και Ασφάλισης, τα οποία τα θεωρούμε αλληλένδετα και αδύνατον να αντιμετωπιστούν ως ξεχωριστά προβλήματα. Μέσα σε ένα τέτοιο ολοκληρωμένο σύστημα η παράλληλη εμπλοκή των ΜΚΟ στο υγειονομικό και κοινωνικό έργο δεν μπορεί ούτε να δικαιολογηθεί ούτε να επιτραπεί.

Ωστόσο οι ΜΚΟ έχουν ήδη εμπλακεί εκμεταλλευόμενες το κενό εξουσίας το οποίο άφησε σκόπιμα η δοσιλογική κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ /ΑΝΕΛ παρέχοντας δήθεν ιατρικό και δήθεν κοινωνικό έργο, ιδίως μετά την έξαρση του προσφυγικού προβλήματος. Τίποτα δεν είναι μονιμότερο του προσωρινού, και αν δεν τοποθετηθούμε έγκαιρα και αποφασιστικά η μονιμοποίηση κινδυνεύει να μετατραπεί και σε νομιμοποίηση στα μάτια μιας κατευθυνόμενης κοινής γνώμης. Η δράση των ΜΚΟ στην Λατινική Αμερική και στην Αφρική καθώς και των προκατόχων της στον καιρό της αποικιοκρατίας και νεοαποικιοκρατίας όπως οι φιλανθρωπικές αποστολές, οι ιεραποστολές, οι επισιτιστικές αποστολές κλπ. είναι γνωστή. Από τον καιρό του Λίβινγκστον, του Στάνλευ, του Λεοπόλδου Β του Βελγίου και των άλλων πρωτοπόρων της αποκιοκρατίας ο προσυλητισμός στα χριστιανικά δόγματα των αποικιοκρατών, η επισιτιτιστκή βοήθεια για να επιβιώσουν οι υπήκοοι των επιβεβλημένων μονοκαλλιεργειών, ο δήθεν εκπολιτισμός (δηλαδή πολιτιστικός ιμπεριαλισμός με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Γαλλική αποικιοκρατία), η καταστροφή των τοπικών δικτύων αλληλεγγύης μέσω της υπονόμευσης της ντόπιας οικονομίας και καλλιεργειών (πχ στην Βρεττανική Αφρική και Ινδία και στην Γαλλική Μαδαγασκάρη) και η στυγνή αποικιοκρατική εκμετάλλευση πάνε μαζί. Νεώτερο μεταπολεμικό/μεταμοντέρνο φρούτο οι ομάδες δήθεν υπεράσπισης ανθρωπίνων δικαιωμάτων επικεντρώνουν κατά το νεοφιλελεύθερο πρότυπο στα πολιτικά δικαιώματα αποσιωπώντας τα κοινωνικά δικαιώματα της Διακήρυξης των Ανθρωπίνων δικαιωμάτων και συντελώντας έτσι στην συγκάλυψη των πραγματικών ενόχων, δηλαδή των ίδιων των χρηματοδοτών και εργοδοτών τους.

Πίσω από τους άμεσους χρηματοδότες και εργοδότες αυτούς (National Democratic Institute, Open Society, Καθολική Εκκλησία, OXFAM, Salvation Army και άλλοι πολλοί) κρύβονται φυσικά μεγαλύτερα κέντρα εξουσίας όπως η εκκολαπτόμενη άτυπη Παγκόσμια Κυβέρνηση, οι ΗΠΑ και τα κορπορατικά συμφέροντα τα οποία εύκολα μπορούν να κάνουνε από απλή κατασκοπεία και πραξικοπήματα στην Λατινική Αμερική μέχρι πορτοκαλί επαναστάσεις και πολέμους μέσω αντιπροσώπων στην Ανατολική Ευρώπη και στα Βαλκάνια, ενώ στην Ασία και στην Αφρική η δράση τους είναι ακόμα πιο ανεξέλεγκτη.  Φυσικά υπάρχουν και τα σχετικά μικρότερα ντόπια κέντρα εξουσίας όπως οι κρατικοδίαιτες εργολαβικές εταιρίες, οι ντόπιες Τράπεζες χορηγοί και τα Μέσα Μαζικής Εξαπάτησης χορηγοί.

Ακόμα δεν πρέπει να ξεχνάμε το παράδειγμα της εμπλοκής της Βρετανικής Αυτοκρατορίας αρχικά μέσω ιεραποστολών στην Νότια Αφρική των αποικιοκρατών Μπόερς με πρόσχημα την ‘φιλανθρωπική προστασία’ των ιθαγενών πληθυσμών και τελικό στόχο την κατάκτηση. Οι παλιές μέθοδοι είναι πάντα έτοιμες να ξαναχρησιμοποιηθούν και η Ελλάδα είναι πρόσφορο έδαφος, ιδίως τελευταία που το σενάριο του κατακερματισμού της Ελλάδας έπαψε πλέον να είναι θεωρία συνωμοσίας για όποιον παρακολουθεί στοιχειωδώς τι συμβαίνει στην άμεση γειτονιά μας (πρώην Γιουγκοσλαβία, Αλβανία, Σκόπια, Λιβύη, Συρία, Ιράκ, Υεμένη, Τουρκία κλπ). Μουσουλμάνοι, ομοφυλόφιλοι, λεσβίες και άλλες ομάδες που θα αναζητήσουν έναν ξένο προστάτη παίζοντας το παιχνίδι των ξένων ΜΚΟ θα επαναλάβουν την εμπειρία των Ζουλού της Νότιας Αφρικής υπό την Βρετανική Κυριαρχία ή μια μοντέρνα εκδοχή της. Για τον λόγο αυτό είναι εντελώς απαραίτητο να κλείσουμε τις οδούς διείσδησης των ΜΚΟ, ακόμα και να παραδεχτούμε και να σταματήσουμε χρόνιες διακρίσεις και αδικίες που κάνουν την διείσδυση ευκολότερη και δημιουργούν πιθανούς συμμάχους για τον εχθρό.Το τελικό τίμημα της δράσης των ΜΚΟ μπορεί να γίνει η ίδια η ύπαρξη του Ελληνικού κράτους και η διάσπασή του.

Επιπλέον η δραστηριότητα αρχαίων κέντρων εξουσίας όπως η Καθολική Εκκλησία στον Ελληνικό χώρο σε καμμία περίπτωση δεν μπορεί να υποτιμηθεί και να αγνοηθεί επειδή διαφαίνονται μεγαλύτεροι παίκτες. Το αντίθετο, τα παλιά κέντρα εξουσίας πολλές φορές υπηρετούν και συνεργάζονται αποτελεσματικότατα με τα καινούργια. Μάλιστα έχουν μια πανάρχαια εμπειρία στον πολιτιστικό ιμπεριαλισμό και στην ετοιμασία του εδάφους για τον τελικό θρίαμβο της αποικιοκρατίας.

Λαμβάνοντας υπόψιν την ανωτέρω ιστορική εμπειρία αναρωτιέται κανείς αν έχει νόημα να μιλάει κανείς για οποιοδήποτε νομικό πλαίσιο λειτουργίας το οποίο θα έκανε μια τέτοια δράση κοινωνικά αποδεκτή. Σε καμμία περίπτωση δεν επιθυμούμε ως ομάδα υγείας να νομιμοποιήσουμε την σημερινή δράση των ΜΚΟ ιδίως στην περιοχή του Αιγαίου η οποία παραβιάζει την  Εθνική Κυριαρχία και προετοιμάζει ως επιχείρηση ψυχολογικού πολέμου την υποκατάσταση του κράτους και την καλλιέργεια της ηττοπαθούς ιδέας στον λαό ότι είμαστε ανίκανοι να ανταπεξέλθουμε στις υγειονομικές και κοινωνικές ανάγκες με τις δικές μας δυνάμεις. Η καλλιεργούμενη αυτή ηττοπάθεια και η μετατροπή της κοινωνικής αλληλεγγύης σε ελεημοσύνη εξαρτώμενη από ξένα κέντρα είναι κατά την γνώμη μου και ο μεγαλύτερος κίνδυνος. Αναγκαζόμαστε να τοποθετηθούμε ακριβώς για να εμποδίσουμε αυτήν την δράση και να προτείνουμε κάποια μέτρα από την δική μας οπτική γωνία.

Το μόνο που θα είχε νόημα είναι να φτιάξουμε ένα πλαίσιο το οποίο να επιτρέπει την λειτουργία μικρών ανεξάρτητων εθελοντικών πρωτοβουλιών οι οποίες δεν ελέγχονται άμεσα από το κράτος, εμποδίζοντας όμως την διείσδυση των ξένων και εγχώριων κέντρων εξουσίας που προαναφέραμε. Φυσικά μιλάμε για οργανώσεις εντελώς διαφορετικές από αυτές που αναφέρθηκαν παραπάνω. Τις φανταζόμαστε σαν κυρίως τοπικές πρωτοβουλίες με διαφάνεια στην χρηματοδότηση και στο πλαίσιο λειτουργίας, άμεσα δημοκρατική διοίκηση και σαφείς στόχους. Παράδειγμα τέτοιων οργανώσεων είναι οι τοπικοί πολιτιστικοί σύλλογοι και βιβλιοθήκες. Οι οργανώσεις αυτές έχουν μεγάλη παράδοση στην Ελλάδα και ξεπηδάνε από την αυθόρμητη ανάγκη των ανθρώπων να συνέρχονται και να συνεταιρίζονται για κοινούς αγαθοεργούς σκοπούς συνήθως τοπικούς αλλά μερικές φορές και ευρύτερους, όπως για παράδειγμα οι σύλλογοι αλληλοβοηθείας ανθρώπων με ειδικές ανάγκες ή προβλήματα υγείας (πχ σύλλογοι τυφλών, κωφών κλπ) οι οποίοι πολλές φορές καταφέρνουν να επιτελούν επιπλέον πολύτιμο  κοινωνικό έργο.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Σε αναλογία με απόψεις που εκφράσαμε σε άλλα κείμενα για την σημασία της εθνικής αλλά και της τοπικής αυτοδιοίκησης όσον αφορά την διοίκηση του Εθνικού Συστήματος Υγείας, ο έλεγχος και οι κανονισμοί που διέπουν την λειτουργία των ΜΚΟ πρέπει να προέρχεται τόσο από την Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση όσο και από την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Παρακάτω προτείνουμε μερικούς κανονισμούς για την λειτουργία αυτών των οργανώσεων με βάση το πνεύμα της προηγούμενης παραγράφου. Ο κατάλογος αυτός φυσικά δεν μπορεί να είναι πλήρης. Πρώτον νομικοί και άλλοι φορείς είναι ικανοί να βρουν καλύτερες διατυπώσεις και περισσότερους κανονισμούς ώστε να καλύψουν τα κενά από τα οποία ενδεχομένως να προσπαθήσουν να διεισδύσουν αλλότρια κέντρα εξουσίας. Δεύτερον νέες ανάγκες για περιορισμό και έλεγχο μπορεί να εντοπιστούν στο μέλλον από την Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση και την Τοπική Αυτοδιοιήκηση.

  • Οι οργανώσεις πρέπει να έχουν ανοικτό δημοσιοποιημένο καταστατικό το οποίο σέβεται και τους εθνικούς νόμους αλλά και τους κατά τόπους περιορισμούς στην δράση που βάζει η τοπική αυτοδιοίκηση. Η Εθνική Κυβέρνηση δεν πρέπει να έχει το δικαίωμα να επιβάλλει στην τοπική αυτοδιοίκηση να αποδεχτεί την δράση μιας ομάδας. Για παράδειγμα μια οργάνωση για την προστασία της αρκούδας δεν μπορεί να ελευθερώνει αρκούδες σε ένα βουνό χωρίς την συμφωνία της τοπικής αυτοδιοίκησης. Ούτε μπορεί να επιβάλλει την δημιουργία ενός κέντρου μεταναστών.
  • Οι οργανώσεις πρέπει να έχουν ανοικτά ελέγξιμα οικονομικά και έσοδα. Δεν πρέπει να έχουν το δικαίωμα να δέχονται μεγάλα ποσά από κέντρα εξουσίας ή ανώνυμες εισφορές. Πρέπει να ελέγχονται τα έξοδα των οργανώσεων και οι χορηγοί τους για την πιθανότητα ξεπλύματος χρήματος. Τα έξοδα των ελέγχων πρέπει να καλύπτονται από τις ίδιες τις οργανώσεις, και να τελούνται από την Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση αλλά και την Αστυνομία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
  • Κάθε ΜΚΟ πρέπει να έχει έναν τουλάχιστον χρηματοδότη Έλληνα, ενώ το μεγαλύτερο μέρος των εισφορών της πρέπει να προέρχεται από Έλληνες υπηκόους. Δεν πρέπει να δέχεται ανώνυμες δωρεές. Αυτό είναι εντελώς απαραίτητο για να διαφυλάτεται η εθνική κυριαρχία.
  • Κάθε ΜΚΟ πρέπει να είναι ανοιχτή στην συμμετοχή νέων μελών που αποδέχονται τους κοινούς στόχους όπως τίθονται στο καταστατικό της.
  • Απαγορεύεται η ίδρυση ΜΚΟ οι οποίες αναγνωρίζουν οποιαδήποτε μη εκλεγμένη ηγεσία. Μοναδική αποδεκτή δομή για μια ΜΚΟ πρέπει να είναι η άμεση δημοκρατία. Αυτό είναι απαραίτητο για να μπορούν να κατανέμονται δίκαια οι αστικές και ποινικές ευθύνες για την δράση της, όπως θα τις διατυπώσω παρακάτω.
  • Οι οργανώσεις πρέπει να διατυπώνουν σαφώς τον λόγο της σύστασής τους, και πρέπει να διαλύονται όταν αυτός επιτυγχάνεται ή όταν η πολιτεία αναλαμβάνει αυτόν τον ρόλο. Όταν αυτός ο ρόλος ήδη επιτελείται έστω και ελλειπώς από την πολιτεία (πχ μεταφορά σε νοσοκομεία) πρέπει να αιτιολογείται ακριβώς τι διαφοροποιεί την υπηρεσία από την υπηρεσία της πολιτείας και γιατί δεν γίνεται μια δωρεά στην πολιτεία.
  • Απαγορεύεται οποιαδήποτε δραστηριοποίηση μιας ΜΚΟ σε τομέα ευθύνης της Δημοκρατικής Εθνικής Κυβέρνησης ή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης όπως πχ η παροχή φαρμάκων, η φροντίδα και ταυτοποίηση προσφύγων, η Άμυνα, η Αστυνόμευση κλπ.
  • Απαγορεύεται να δίνουν οι ΜΚΟ υλική βοήθεια όπως τρόφιμα, στέγη, ρούχα κλπ. Οι στοιχειώδεις αυτές ανάγκες είναι αποκλειστική ευθύνη και αρμοδιότητα της Δημοκρατικής Εθνικής Κυβέρνησης και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης μέσω τουΕθνικού Συστήματος Υγείας και Ασφάλισης. Οι ΜΚΟ μπορούν αν θέλουν να μαζεύουν εφόδια για να βοηθήσουν όταν αυτό τους ζητείται από την Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση ή την Τοπική Αυτοδιοίκηση, αλλά όχι να δρουν ανεξάρτητα. Αυτό είναι απαραίτητο για την προστασία τόσο της εθνικής κυριαρχίας και αξιοπρέπειας, όσο και για την διατήρηση τόσο της της Δημοκρατικής Εθνικής Κυβέρνησης όσο και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
  • Η πολιτεία πρέπει να διατηρεί το δικαίωμα να εθνικοποιεί ή να κατάσχει χωρίς αποζημίωση μια οργάνωση και να αναλαμβάνει τον ρόλο της όταν η Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση και η Τοπική Αυτοδιοίκηση συμφωνούν. Αυτό δεν είναι ανήθικο μέσο πίεσης αλλά προκύπτει άμεσα από το δικαίωμα άσκησης εθνικής κυριαρχίας, το οποίο είναι αδιανόητο χωρίς τον έλεγχο των βασικών τομέων όπως η Παιδεία, η Υγεία, η Κοινωνική Ασφάλεια, η Άμυνα κλπ.
  • Κάθε προσπάθεια μιας ΜΚΟ να αναλάβει έργο που υποκαθιστά τον ρόλο της Δημοκρατικής Εθνικής Κυβέρνησης ή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν υπονόμευση του πολιτεύματος. Το ίδιο επίπεδο ευθύνης πρέπει να έχουν και όσοι χρηματοδοτούν μέσω της ΜΚΟ αυτές τις δραστηριότητες. Το τελευταίο είναι απαραίτητο για να μην ‘ξεπλένεται’ η ευθύνη ιδιωτών μέσω της δράσης ΜΚΟ που στρατολογούν αφελείς για τους δικούς τους σκοπούς.
  • Καμμία οργάνωση δεν δικαιούται να κάνει οποιοδήποτε διαχωρισμό βάσει εθνικότητας, φυλής, θρησκείας, φύλου, σεξουαλικών προτιμήσεων κλπ στους ανθρώπους στους οποίους απευθύνεται ή σε αυτούς που προσλαμβάνει για την λειτουργία της. Οι διακρίσεις αυτές όχι μόνο είναι απαράδεκτες για δημοκρατικό κράτος αλλά και επειδή δημιουργούν ευκαιρίες διείσδυσης στα κέντρα εξουσίας που αναφέρθηκαν προηγουμένως και διασπούν την εθνική ενότητα. Εδώ για παράδειγμα υπάγονται όχι μόνο η δράση της Χρυσής Αυγής αλλά και των θρησκευτικών και παραθρησκευτικών οργανώσεων και κάποιων ‘οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων’, οι οποίες συνειδητά ή ασυνείδητα εξυπηρετούν τα σχέδια επέμβασης ξένων κέντρων.
  • Κάθε μέλος μιας ΜΚΟ είναι ατομικά υπεύθυνο για όλες τις πράξεις του και τις συνέπειές τους, και δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από την ΜΚΟ κατά τον τρόπο που τα εταιρικά στελέχη κρύβονται πίσω από τις Ανώνυμες Εταιρίες. Κάθε ΜΚΟ οφείλει να έχει τοπικά γραφεία και αν έχει αντιπροσώπους υπεύθυνους για εκτέλεση αποφάσεων τότε αυτοί έχουν και την επιπλέον ηθική ευθύνη για τις οδηγίες που δίνουν στα μέλη τους. Για κάθε βλαβερή ενέργεια εντός Ελλάδας οι αντιπρόσωποι στα γραφεία πρέπει να καθίστανται άμεσα υπεύθυνοι και να αναλαμβάνουν να δίνουν εξηγήσεις.
  • Η ΜΚΟ δεν μπορεί να είναι ‘πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου’. Κάθε αστική ευθύνη πρέπει να αφορά ατομικά το σύνολο των μελών, και να καλύπτεται από αυτά σε περίπτωση που δεν μπορεί να καλυφθεί από το κοινό ταμείο. Αυτό δεν είναι προσπάθεια να αποθαρρύνει τον κόσμο να παίρνει μέρος σε μια ΜΚΟ, αλλά φυσική συνέπεια της αρχής ότι σε μια δημοκρατία οι πολίτες είναι υπεύθυνοι για τις ενέργειές τους είτε ατομικές είτε συλλογικές και δεν μπορούν να κρύβονται πίσω από οργανώσεις. Κατά την γνώμη μου μια δημοκρατία πρέπει να αναγνωρίζει μόνο φυσικά πρόσωπα και καθόλου πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου ή ανώνυμες εταιρίες.
  • Με την ίδια λογική, κάθε ποινική ευθύνη μιας ΜΚΟ πρέπει να αφορά τα άτομα που διέπραξαν το αδίκημα και φυσικά τους ηθικούς τους αυτουργούς, είτε αυτοί είναι αντιπρόσωποι της ΜΚΟ είτε πρόσωπα και οργανώσεις πίσω από αυτές.
  • Η Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση και ηΤοπική Αυτοδιοίκηση πρέπει να βοηθούν τον εθελοντισμό και την ελεύθερη αυτοοργάνωση των πολιτών για αγαθοεργούς σκοπούς. Ένα παράδειγμα τέτοιας εθελοντικής δράσης είναι στην Παιδεία, όπως το περιέγραψα στο κείμενο ‘Η δημοκρατία της γνώσης’. Η εθελοντική αυτή δράση μπορεί επίσης να οργανώνεται από την Δημοκρατική Εθνική Κυβέρνηση ή την Τοπική Αυτοδιοίκηση.
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s